Κυριακή, Δεκεμβρίου 31, 2006

ΤΑ ΚΑΛΑΝΤΑ ΤΩΝ ΝΑΡΚΙΣΣΙΣΤΩΝ!

Σημειώσεις που κράτησα για τον ναρκισσισμό:

Ο Άνθρωπος παλεύει να χτίσει έναν πολιτισμό των βιωμάτων.Αυτό δεν είναι εύκολο σε ένα περιβάλλον που κυριαρχείται κυρίως από ένστικτα και από μια πάλη για την επιβίωση.Μέσα σε αυτό το περιβάλλον γεννιέται και ανδρώνεται ο ναρκισσιστής.Από τον νάρκισσο απουσιάζουν τα συναισθήματα.Ο Νάρκισσος χτίζει αργά την αυτοεικόνα του.Πασχίζει για την αναγνώριση και την επιβράβευση.Όταν δεν την έχει νιώθει ένα μεγάλο κενό και παραπονιέται.Όλο το πλέγμα των σχέσεων που δημιουργεί του ικανοποιεί την ανάγκη για αναγνώριση.Μπορούμε να τον διακρίνουμε από την εξωτερική του εμφάνιση,από το επάγγελμα που επιλέγει αλλά και από τις πνευματικές ικανότητες που φροντίζει πάντα να τις επιδεικνύει όχι για να βοηθήσει ουσιαστικά στον διάλογο αλλά για να αποδείξει στους συνομιλητές του πως υπερέχει.Η υπεροψία του είναι εμφανής σε όλες τις εκδηλώσεις στις οποίες συμμετέχει.Δεν χαλαρώνει ποτέ και έχει έναν συγκεκριμένο σωματότυπο ,είναι γίγαντας με ξύλινα πόδια.Έχει ακόρεστη δίψα για εξουσία.Ο Ναρκισσισμός του είναι κάτι που έζησε ως φυσιολογική κατάσταση στην παιδική του ηλικία.Στα 2-3 χρόνια αγωνίστηκε για επιβράβευση και αναγνώριση.Φαίνεται πως οι γονείς του δεν του έδειξαν, τότε, την απαραίτητη προσοχή και δεν το ενθάρρυναν!Έτσι το παιδάκι πήρε την « εκδίκηση του»! Άρχισε να έχει ισχυρές επιδεικτικές τάσεις, να επενδύει μια ζωή στην αυτοεικόνα του και να αναζητά την επιβράβευση.Όλες οι κρίσεις που βιώνει και ως ενήλικος έχουν σχέση με την εικόνα που δείχνει στους άλλους.Είναι εξαρτημένος από την άποψη που έχουν σχηματίσει οι άλλοι για αυτόν,αισθάνεται πληγωμένος και ζητάει να αγαπηθεί.Οι ναρκισσιστές γονείς γίνονται πρότυπα για τα ναρκισσιστικά παιδιά, τελεία και παύλα!

Η ναρκισσιστική σχέση δεν αφήνει περιθώρια για ανταλλαγή συναισθημάτων.Ο Ναρκισσιστής θέλει να πείθει πως είναι αυτάρκης και δείχνει να μην έχει ανάγκη κανέναν.Την ίδια στιγμή όμως αναζητά την αναγνώριση την οποία, όμως, δεν εσωτερικεύει και δεν μπορεί να την απολαύσει.Εκτίθεται δημόσια γιατί έχει την ανάγκη της αυτοπροβολής.Φοβάται την απόρριψη.Έχει ψυχοσωματικά προβλήματα όπως δύσπνοια,ταχυκαρδία και προβλήματα με τον αυχενα εξαιτίας του αποκλεισμού της έκφρασης των συναισθημάτωνΟ ναρκισσιστής αποδεσμεύει το σώμα από το συναίσθημα και θέτει όλο και πιο ψηλούς στόχους.Ο πολιτισμός εξελίσσεται χαρη σε αυτόν.Πρέπει να φαίνεται πάντα νέος ,δεν επιτρέπεται να γεράσει και οι συναισθηματικές του ανάγκες έχουν νεκρώσει.

Ναρκισσιστή, μην ξεχάσεις το ρεβεγιόν για σήμερα!Θα είσαι ο καλύτερος…

Τετάρτη, Δεκεμβρίου 27, 2006

ΚΩΣΤΑΣ ΛΑΧΑΣ(ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ)!


(Λαχάς στα αριστερά και Σκαμπαρδώνης στα δεξιά.Τιμητική εκδήλωση στο Βαφοπούλειο).



Για να μιλήσεις για τον Κώστα Λαχά θα πρέπει να έχεις το θράσος και την ευρύτητα πνεύματος που είχε και ο Πεντζίκης που μιλούσε συνεχόμενα επί 36 ώρες. Όταν κάποιος τον κατηγόρησε πως λέει ασυναρτησίες, αυτός του συνέστησε να κάνει υπομονή γιατί πάνω στο 20ωρο όλα συνδέονται!

Ο Γιώργος Σκαμπαρδώνης γνώρισε τον Λαχά σε μια γιάφκα τέχνης στην οδό Μητροπολίτου Ιωσήφ και Χρυσοστόμου Σμύρνης. Το οπλοστάσιο αυτής της γιάφκας ήταν τα άφιλτρα καρέλια που στα πακέτα τους ο Λαχάς έγραφε τις σημειώσεις του, οι νταμιτζάνες με κρασί Τυρνάβου ή Ραψάνης και τα πλαστικά ποτηράκια σε δεσμίδες των 100. Η γιάφκα ονομαζόταν «Κοχλίας» και μάζευε πολύ κόσμο. Αμέτρητες ιδεολογικές συγκρούσεις και συζητήσεις γίνονταν σε εκείνο το μέρος. Ο Κοχλίας ήταν ένας τόπος συνάντησης των ανήσυχων ανθρώπων αυτής της πόλης. Μέσα εκεί ο Γιώργος Σκαμπαρδώνης εξομολογείται πως γνώρισε πολλά για την Θεολογία και την Ζωγραφική.

Στον πυρήνα του Κοχλία η πρόσβαση δεν ήταν εύκολη για τον καθένα. Απαιτούνταν γνώσεις και η ομάδα ήταν αυστηρή στις επιλογές της ως προς αυτούς που θα δεχόταν. Αυτή την στάση θα μπορούσαμε να την αποκαλέσουμε ελιτίστικη. Στην πραγματικότητα, όμως, δεν συνέβαινε κάτι τέτοιο! Η επαφή των ανθρώπων εκεί μέσα ήταν πάνω από όλα μια εμπειρία συνάντησης, μια μυσταγωγία που είχε βαθμίδες δυσκολίας. Τον Κοχλία τον φαντάζομαι σαν μια κλειστή ομάδα στην οποία μπορούσε να παρεισφρήσει μόνο αυτός που πίστευε ότι η αυθεντική επικοινωνία κατακτείται και δεν χαρίζεται.

Ο Κώστας Λαχάς συνταίριαξε την δημοσιογραφία με την τέχνη. Για ένα διάστημα δούλεψε στην εφημερίδα Θεσσαλονίκη. Ο Σκαμπαρδώνης λέει πως η δεύτερη σελίδα που επιμελούνταν ο Λαχάς ήταν δομημένη εικαστικά. Είχε «σαφήνεια, ευκρίνεια, γεωμετρία και ασφάλεια».Ο Σκαμπαρδώνης μας παρουσιάζει τον Λαχά σαν ένα άνθρωπο που αγαπάει τις πλάκες. Αναφέρει χαρακτηριστικά τα στοιχήματα που έβαζε ο Λαχάς με φίλους του στο θέατρο Κήπου. Σε αυτό το θέατρο υπήρχε παλιά μια υπαίθρια τουαλέτα. Ο Λαχάς καταλάβαινε τις γυναίκες που κατουρούσαν από το ιδιαίτερο σφύριγμα τους και έτσι πάντα κέρδιζε τα στοιχήματα!

Ο Λαχάς διετέλεσε Δημοτικός σύμβουλος και υπηρέτησε το θέατρο. Γνωρίστηκε με τον Κουν, Τσαρούχα και είχε μια δυνατή φιλία με τον Γιάννη Σκαρίμπα. Ο Σκαμπαρδώνης τον θεωρεί ως τον ιδανικό πολίτη αυτής της πόλης. Είναι ο άνθρωπος που δεν διάλεξε την εύκολη λύση της απόσυρσης αλλά την δύσκολη της συμμετοχής. Ο Ζωγράφος και Λογοτέχνης είναι πανταχού παρών! Όποια πέτρα και αν σηκώσεις, λέει ο Σκαμπαρδώνης, θα βρεις τον Λαχά με το καπέλο του.

Ο Λαχάς μπορεί να μετέχει σε πολλά, αλλά αυτό δεν το κάνει σε βάρος της πρωτότυπης εργασίας του. Δουλεύει «το δικό του εργόχειρο, το προσωπικό του εντρύφημα»!Έχει αυτοπειθαρχία και σταθερή αφοσίωση σε αυτό που κάνει. Αυτά τα στοιχεία ανιχνεύονται στην λογοτεχνική του γραφή. Αυτή ,σύμφωνα με τον Σκαμπαρδώνη, είναι μινιμαλιστική. Το περιεχόμενο της είναι « ένα είδος επεξεργασίας που στηρίζεται στην φραγή της μνήμης».Χρησιμοποιεί τις λέξεις ως ευταξία. Η ζωγραφική είναι « σθεναρή και ταπεινή και με ελάχιστα χρώματα».Το βασικό στοιχείο, συνεχίζει ο Σκαμπαρδώνης, είναι αυτά που δεν λέγονται και μεταφέρονται υπαινικτικά.

Ο «Κοχλίας» του Λαχά ήταν ένα σταθερό σημείο αναφοράς στην πνευματική ζωή της πόλης. Το κέρδος για όλους εμάς τους κατοπινούς ΕΙΝΑΙ ΟΤΙ ΥΠΗΡΞΕ ΣΤΑ ΑΛΗΘΕΙΑ! Ο αντίλαλος του φτάνει μέχρι τον λαβύρινθο στο εσωτερικό του αυτιού μας…

Τρίτη, Δεκεμβρίου 26, 2006

AΠΟΛΟΓΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΙ!

Μικρές προσφορές ψυχής.Ελεγμένες με σταγονόμετρο μίζερου ορθολογισμού που ανακόπτει την ζωή, την πραγματική ζωή που είναι συναίσθημα και παρέκκλιση από την ψυχολογική μας ασφάλεια!Η ζωή είναι ρίσκο.Κάποιοι θα ρισκάρουν και θα δίνουν τη ψυχή τους και κάποιοι θα στέκονται αδιάφοροι για να απολαύσουν το θέαμα.Οι πρώτοι που ριψοκινδυνεύουν δικαιούνται να λένε πως ζούνε.Οι δεύτεροι,οι παθητικοί ,δικαιούνται να μην είναι συγκρίσιμο μέγεθος με τους προηγούμενους.Οι ζωντανοί με τους ζωντανούς και οι νεκροί με τους νεκροζώντανους...αυτό το μικρό κειμενάκι έγραφα τον Ιανουάριο του 1996.Μου αρέσει να το ξανακοιτάζω και να βλέπω πως είναι γεμάτο ρωγμές...

Δευτέρα, Δεκεμβρίου 25, 2006

Η ΦΑΝΤΑΣΙΑ ΣΤΗΝ ΟΥΣΙΑ!

Όταν ο γαλλικός Μάης , σημείο αναφοράς για τα ανήσυχα πνεύματα, ζητούσε την φαντασία στην εξουσία δεν μας διευκρίνιζε σε ποιά είδους φαντασία αναφέρεται.Στην υγιή ή την φαντασιοπληξία;Κανονικά τότε η εξεγερμένη μάζα θα έπρεπε να είχε κάνει τον διαχωρισμό.

Το αίτημα για μια πιο ξεκάθαρη τοποθέτηση πάνω στο θέμα της φαντασίας είναι σήμερα επίκαιρο όσο ποτέ άλλοτε!Ο Μποντριγιάρ μας λέει πως βρισκόμαστε βουτηγμένοι μέσα σε ένα κόσμο φαντασιώσεων και απωθήσεων(ως γνωστό η απώθηση δεσμεύει μεγάλα ποσά ψυχικής ενέργειας και συμβάλλει στην ακινησία μας).

Μια νοσηρή φαντασία κυβερνάει.Είναι πανίσχυρη και ανθίσταται στους περιορισμούς.Όλα επιτρέπονται.Αυτός είναι και ο λόγος που οι αστοί σήμερα παραπονιούνται για όλο και μεγαλύτερη καταπίεση.Είναι φυσικό να διαμαρτυρόμαστε, σε ένα κόσμο που δυνητικά μπορούμε να κάνουμε τα πάντα, για τα εμπόδια που συναντάμε στην πραγματοποίηση όλων των επιθυμιών μας!Ο άνθρωπος που επιβάλλει περιορισμούς σε μια φαντασία που καλπάζει θεωρείται καταπιεστής.

Ο καταπιεστής της σημερινής εποχής είναι απλά ο άνθρωπος που αναζητά την λογική.Είναι αυτός που γνωρίζει πως οι άνθρωποι γεννιούνται και πεθαίνουν μέσα στις φαντασιώσεις. Είναι αυτός που αποδέχεται την άποψη πως η προσωπικότητα αναπτύσσεται υγιώς μέσα από τη διαλεκτική σχέση της φαντασίας με την πραγματικότητα.

Σήμερα το να δηλώνει κάποιος τρελός ( φορέας μιας αχαλίνωτης φαντασίας) είναι ανευ σημασίας.Όλοι μοιάζουμε λίγο ή πολύ.Για να ξεχωρίσουμε θα πρέπει να συμπεριφερθούμε λογικά.Η λογική είναι που θα βάλει φραγμούς και θα λογοκρίνει τα ένστικτα.Μέσα από αυτήν την λογοκρισία θα προκύψει η σύγκρουση και το νόημα.Το βίωμα που θα παραχθεί θα διευκολύνει την λιβιδινική εξέλιξη και καιρός να ξεσκονίσουμε από πάνω μας την μιζέρια!

Σήμερα ο πραγματικός επαναστάτης είναι ο λογικός άνθρωπος...

(Σκέψεις σε γράμμα του 2003)

Πέμπτη, Δεκεμβρίου 21, 2006

ΟΙ ΜΑΓΟΙ ΜΕ ΤΑ ΔΩΡΑ!

Μα γιατί δεν συνασπίζονται;Γιατί δεν φτιάχνουν μια εταιρεία; Είναι πολλοί.Προσμετρώνται σε διακόσιες χιλιάδες ανθρώπους.Διακόσιες χιλιάδες μάγοι αλωνίζουν στην ελληνική επικράτεια.Αναλαμβάνουν το ρόλο του φίλου.Δέχονται τα μυστικά των αφελών που πρόλαβαν να ασελγήσουν πάνω στην έννοια της φιλίας.Τώρα την αναζητούν.Χρειάζονται φίλους για να εξομολογηθούν.Δεν τους βρίσκουν!Καλά να πάθουν!Ανακαλύπτουν μέντιουμ,χαρτορίχτρες,καφεντζούδες και διπλωματούχους αστρολόγους(γιούρια στα ΑΕΙ!Άραγε θα πιάσω τη βάση;).Αυτούς διαλέγουν για να πουν το πόνο και τις σκοτούρες τους.Από αυτούς περιμένουν τις λύσεις.Μεγάλη δουλειά και επικερδής!Καλοπληρωτές οι αφελείς.(Μήπως σπαταλούν καταναλωτικά δάνεια;).Ένα τρισεκατομμύριο είναι ο ετήσιος τζίρος των μάγων!Οι μάγοι έχουν κέρδη!Και γιατί δεν μπαίνουν στο Χρηματιστήριο;Με μάγους στο Χρηματιστήριο τα κέρδη θα είναι μαγικά!

Μάγοι στο Χρηματιστήριο!Οι οθόνες των υπολογιστών που ακτινοβολούν ,τα φωτεινά ταμπλώ με άθλιους αριθμούς, όλα μετατρέπονται , αίφνης, σε έναστρο ουρανό!Κάτω από αυτό τον ουρανό οι μάγοι τρίβουν τα χέρια τους από ικανοποίηση...

(Αύγουστος 1999)

Κυριακή, Δεκεμβρίου 17, 2006

ΜΕΤΑΦΡΑΣΤΗΣ,ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΤΑΥΡΟΥ ΔΗΜΟΥ!

Ο Δημήτρης Σταύρου Δήμου γεννήθηκε στην Επανομή το 1904.Έκανε σπουδές φαρμακευτικής που τις ολοκλήρωσε στο Γκρατς της Αυστρίας. Από το Πανεπιστήμιο του Γκρατς έλαβε το πτυχίο του φαρμακοποιού το 1931.Το 1939 δουλεύει στην Μπάγερ και στο υποκατάστημα της Θεσσαλονίκης. Από το 1950 ως το 1972 που βγαίνει στην σύνταξη, δουλεύει ως διευθυντής στο επιστημονικό της τμήμα, στην Αθήνα.

Ο Δημήτρης Σταύρου Δήμου έχει μια ολοκληρωμένη παιδεία που την αποκτά σε ένα περιβάλλον που ανθεί η ψυχαναλυτική σκέψη. Ακόμα έρχεται σε επαφή και με τις ιδέες του υπερρεαλισμού που τον συναρπάζουν. Πέρα από τις επαγγελματικές του υποχρεώσεις δείχνει μεράκι και αγάπη για την μετάφραση. Από το 1931 ασχολείται συστηματικά με μεταφράσεις. Είναι ο πρώτος που μεταφράζει κείμενα του Κάφκα στην Ελλάδα του 1936.Ακόμα μεταφράζει Γκέοργκ Τρακλ,Πάουλ Τσέλαν, Ούγκο Φον Χόφμανσταλ ,Έσσε και Τόμας Μαν.

Το 1942 ξεκινά την συγγραφή του ΟΝΕΙΡΟΛΟΓΙΟΥ. Το ονειρολόγιο είναι σαν ένα ημερολόγιο στο οποίο δεν καταγράφονται σκέψεις αλλά όνειρα. Μέσα σε αυτό ο Δημ. Στ. Δήμου(έτσι υπογράφει τα κείμενα του)
περνά με δεξιοτεχνικό τρόπο περιστατικά του βίου του αλλά και σκέψεις για τα γράμματα και τις τέχνες. Ο ίδιος δείχνει να αμφιβάλλει για το αν η πρωτότυπη έκφραση στα κείμενα είναι αποτέλεσμα ψυχικού αυτοματισμού. Θεωρεί πως η ονειρική διάσταση της πραγματικότητας είναι πιο εμφανής στα εικαστικά έργα των σουρεαλιστών.

Η καταχώριση των ονειρικών καταστάσεων στο Ονειρολόγιο διακόπτεται για μεγάλο διάστημα. Αυτό συμβαίνει μέχρι το 1962.Έκτοτε συνεχίζεται για είκοσι χρόνια. Μέσα σε αυτό ο Δήμου ουσιαστικά ασκεί την τέχνη της μετάφρασης. Προσπαθεί να αποκωδικοποιήσει την άγνωστη γλώσσα του ονείρου που είναι «ένας κόσμος μαγικός με τρυφερότητα έως ακραία φρίκη».

Ο μεγαλύτερος όγκος των κειμένων του δημοσιεύτηκαν στην ΝΕΑ ΠΟΡΕΙΑ. Ο Δήμου ήταν τακτικό μέλος της Εταιρίας Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης από το 1963.Από την Εταιρία εκδόθηκε, εκτός εμπορίου, το Ονειρολόγιο. «Θέλει ύπνο βαθύ το όνειρο για την αναπαράσταση των αισθήσεων, για να σου φανερώσει την μάνα, τον πατέρα, το πατρικό σου σπίτι και εσένα…».

Τα σύμβολα στα όνειρα του Δήμου είναι πολλά. Μπορούμε να δούμε ψαρόβαρκες ,άντρες και γυναίκες, νύχτες χωρίς φεγγάρι ,σύννεφα στον ουρανό, το ταξίδι του πλοίου Ανατολικός για την Αθήνα, την θεσσαλονίκη που απελευθερώνεται, τους πρόσφυγες, τα βρώμικα καλντερίμια, το Καπάνι πριν τη φωτιά του 1917,το ξενοδοχείο ΧΑΛΚΙΔΙΚΗ, τα χωράφια στην Επανομή, τα κεράσια και τα ζεστά καλοκαίρια, τους γελωτοποιούς και τους μελαγχολικούς, τον Λευκό Πύργο, τα μαξιλάρια που προορίζονται για να καθίσουν άνθρωποι, το πασίγνωστο και γεμάτο οικειότητα πρόσωπο ενός οποιουδήποτε γιατρού, την γλυκιά γυναίκα του ποιητή Ρίλκε που την έχει ερωτευτεί, τους εργάτες που σκάβουν στην Τσιμισκή, το καμιόνι που κατεβαίνει από τον Χορτιάτη αλλά και τον φίλο του Νίκο Γαβριήλ Πεντζίκη που τον ονειρεύεται δύσθυμο να περπατάει σε μπαλκόνι, να έχει τα χέρια του βαθιά μέσα στις τσέπες ενός σακακιού. Ο φίλος του έχει βλέμμα μελαγχολικό σαν να είναι προσηλωμένος σε μια σκέψη και έχει ένα σώμα τυραννισμένο από την άσκηση και την μελέτη. Του δίνει την εντύπωση ενός « χριστιανού μάρτυρος». Σε αυτό το όνειρο άντρες, κορίτσια και γερμανοί στρατιώτες δημιουργούν μια θορυβώδη συγκέντρωση από την οποία ο Πεντζίκης θέλει να απομακρυνθεί. Την γλώσσα των κατακτητών ο Πεντζίκης δεν την γνωρίζει και για αυτό θέλει να απομονωθεί.

Το Σεπτέμβριο του 1990 ο Δημήτρης Σταύρου Δήμου απεβίωσε. Μαζί με τον φίλο του Νίκο Γαβριήλ Πεντζίκη μας δίδαξε πως αυτός που δεν ονειρεύεται πεθαίνει πρόωρα!

Μήπως ξέρετε καλύτερο φάρμακο από το όνειρο;

Σάββατο, Δεκεμβρίου 16, 2006

XΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΕΣ ΜΕΛΩΔΙΕΣ!

Δωδεκάχρονα κοριτσάκια που κατεβαίνουν από ένα λεωφορείο.Μόλις έχουν πει τα κάλαντα και κάνουν έναν κύκλο.Το κρύο είναι τσουχτερό! Μοιράζουν τα χρήματα!Δείχνουν ανυπόμονα για το τελικό ποσό που θα πάρουν στην κατοχή τους.Aυτή είναι η ομορφότερη εικόνα από όλες τις επόμενες που θα ακολουθήσουν...

Κόσμος πάει και έρχεται στα πολυκαταστήματα.Σακκούλες έτοιμες να εκραγούν, η καταναλωτική μανία που έρχεται ως παυσίπονο στα συσσωρευμένα καταθλιπτικά επεισόδια των καταναλωτών.Περιθωριακοί τύποι που γίνονται θέαμα του 12ημέρου ,ακριβώς όπως τα πλασματάκια του Κάτω Κόσμου(καλικαντζαράκια) που ροκανίζουν το δέντρο που στηρίζει τον κόσμο!

Οι περιθωριακοί ροκανίζουν την αξιοπρέπεια μας...

Ευχές ,γέλια και σταυρωτά φιλιά! Φωτάκια διακόσμησης σε αστόλιστες ψυχές ,το αλκοόλ που ρέει άφθονο,ο λόγος που έχει βαλτώσει , αυτοσχέδιες ψησταριές,η κυτταρίτιδα του πνεύματος σε νυχτερινά μαγαζιά ,οι τζογαδόροι , η θεά τύχη που στροβιλίζεται στις φαντασιώσεις των πιστών, τρελλοί ρυθμοί, ο τζίρος της φτώχιας, πρωτόκολλα συμπεριφοράς, μια β ό λ τ α στο ε μ π ο ρ ι κ ό κ έ ν τ ρ ο θα μας κάνει να ν ι ώ σ ο υ μ ε κ α λ ύ τ ε ρ α , τα πελώρια χριστουγεννιάτικα δέντρα που δεν φαίνονται και το μικρό δεντράκι του ποιητή Κάμμινγκς που φωταγωγεί:

μικρό δεντράκι
σιωπηλό χριστουγεννιατικο μικρό δεντράκι
είσαι τόσο μικρό
μοιάζεις περισσότερο σαν λουλούδι

ποιός σε βρήκε στο πράσινο δάσος
και λυπηθηκες πολυ που σε πήραν από εκει;
κοίτα θα σε παρηγορήσω
γιατί πολύ γλυκά μυρίζεις

θα φιλήσω τη δροσερή σου φλούδα
και γλυκά θα σέ νανουρίσω στην αγκαλιά μου
οπως θα 'κανε η μητέρα σου,
μόνο μη φοβασαι

δες τις πούλιες που όλο τον χρόνο κοιμούνται σ' ένα σκοτεινό κουτί
και ονειρεύονται κάποιος να τις βγάλει και να τις αφήσει να λάμψουν
τις μπάλες τις γιρλάντες χρυσές και κόκκινες τις χνουδωτέ ς κλωστές,

σήκωσε τα μικρά σου μπράτσα
και όλα σε σένα θα τα δώσω να τα κρατήσεις
καθε δαχτυλο θα 'χει τό δαχτυλίδι του
και δεν θα υπάρχει ούτε ένα κομμάτι σκοτεινό ή θλιμμένο

τότε ό ταν θα ' σαι ολότελα ντυμένο
θα σταθείς στο παράθυρο για να σε δουν
καί μέ τί μάτια θά σέ θαυμάζουν!
ώ θα ΄σαι πολύ περήφανο

και η μικρή μου αδελφή κι εγώ θα ενώσουμε τα χέρια
και κοιτάζοντας τό όμορφό μας δέντρο
θα χορέψουμε και θα τραγουδήσουμε
"Νoel Noel"
Mετάφραση:Χάρης Βλαβιανός


Δεκέμβριος 2005

Πέμπτη, Δεκεμβρίου 14, 2006

ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΑΝΝΑΣ ΦΡΑΝΚ!


Πρώτη φωτογραφία: Η Άννα στο σχολείο Μοντεσσόρι.Είναι το κορίτσι στον κύκλο και ελπίζω να μπορείτε να την διακρίνεται.
Δεύτερη φωτογραφία: Από την έκθεση φωτογραφίας στο κτίριο της ΧΑΝΘ.


To 1918 η Γερμανία συμμετέχει στον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο και ηττάται! Το πλήγμα στο γόητρο γίνεται ακόμα μεγαλύτερο με την συνθήκη των Βερσαλλιών. Με βάση αυτή την συνθήκη η Γερμανία είναι υποχρεωμένη να καταβάλλει αποζημιώσεις.

Το πρώτο παγκόσμιο πόλεμο η Άννα Φρανκ είναι ακόμα αγέννητη. Ο μελλοντικός πατέρας και ο θείος της θα υπερασπιστούν μαχόμενοι στο πλευρό της Γερμανίας. Το ίδιο και η μετέπειτα γιαγιά της που δουλεύει ως εθελόντρια σε στρατιωτικό νοσοκομείο. Ο πατέρας της Άννας Φρανκ είναι εβραίος.

Στις 12 Ιουνίου 1929 γεννιέται η Άννα Φρανκ. Ο πατέρας της είναι αξιολάτρευτος. Η Άννα δεν είναι μοναχοκόρη αλλά μεγαλώνει με την αδερφή της Μαργκότ.

Αρχές δεκαετίας του 1930 οι οικονομικές συνθήκες είναι εξαιρετικά δύσκολες για τους γερμανούς πολίτες. Ο πληθωρισμός βρίσκεται στα ύψη. Η Γερμανία είναι υπερχρεωμένη και ταλανίζετε από την φτώχια και την ανεργία. Οι άνθρωποι ψάχνουν έναν άνθρωπο που θα τους δώσει όραμα και ένα καλύτερο μέλλον. Την περίοδο εκείνη δραστηριοποιούνται δύο μεγάλες παρατάξεις, οι εθνικοσοσιαλιστές και οι κομμουνιστές. Αυτοί διεκδικούν, ο καθένας για λογαριασμό του, το ρόλο του σωτήρα . Προσπαθούν να αυξήσουν την επιρροή τους και να πείσουν πως έχουν έτοιμη την λύση για το αδιέξοδο που έχει περιέλθει ο γερμανικός λαός. Οι συγκρούσεις και οι ξυλοδαρμοί ανάμεσα τους είναι αρκετά συχνό φαινόμενο. Στην Γερμανία του 1930 η κοινότητα των Εβραίων αριθμεί περίπου 500.000 άτομα. Ανάμεσα σε αυτούς βρίσκεται και η οικογένεια της Άννας Φρανκ που φαίνεται να μην την επηρεάζει η οικονομική κρίση.

Το κλίμα είναι αρκετά πρόσφορο για την εμφάνιση ενός εθνοσωτήρα. Αυτός θα πρέπει να εξυψώσει το φρόνημα και το ηθικό του εξαθλιωμένου και ταπεινωμένου γερμανικού λαού. Στα 1932 μπορούμε να δούμε στους τοίχους του Βερολίνου συνθήματα σαν και «εδώ μαραζώνουν τα παιδιά μας».

Το 1933 ο Χίτλερ γίνεται καγκελάριος. Τα οράματα του είναι η καθαρότητα της Άριας Φυλής και η ανασύσταση της ταπεινωμένης Γερμανικής Αυτοκρατορίας. Μοιάζει σαν μια ελπίδα για το μέλλον. Ο κόσμος ενθουσιάζεται. Οι διαδηλώσεις που γίνονται εναντίον του Χίτλερ δεν είναι ικανές να αναχαιτίσουν την πορεία προς τη φρίκη. Ο ίδιος ο Χίτλερ έχει μεγαλεπήβολα σχέδια. Για να τα εφαρμόσει θα πρέπει να συντρίψει όλους αυτούς που αποτελούν εμπόδιο. Ξεκινά με μποϋκοτάζ σε εβραίους γιατρούς, δικηγόρους και καταστηματάρχες. Οι πολιτικοί του αντίπαλοι εξοντώνονται και όλα τα κόμματα κηρύσσονται εκτός νόμου με εξαίρεση το NSDAP.Τα παιδιά από μικρή ηλικία προσηλυτίζονται στο εθνικοσοσιαλιστικό ιδεώδες ενώ εξυμνούνται η Μητρότητα, πειθαρχία, νοικοκυροσύνη. Βιβλία παραδίδονται στην πυρά για να φιμωθεί κάθε διαφορετική άποψη(Να θυμίσω πως οι πρώτοι που καίνε βιβλία είναι οι δάσκαλοι μαζί με τους φοιτητές).

Η οικογένεια της Άννας αντιλαμβάνεται εγκαίρως το δυσμενές κλίμα. Ο πατέρας της, Όττο Φρανκ, αποφασίζει να πάρει την οικογένεια του και να μεταναστεύσει στο Άμστερνταμ. Εκεί στήνει μια επιχείρηση που παρασκευάζει σπιτική μαρμελάδα. Το 1935 βλέπουμε σε φωτογραφία την Άννα Φρανκ στο σχολείο Μοντεσόρι. Παίζει ανέμελη παιχνίδια με τις φίλες της ,περνάει την ώρα της σε κατασκηνώσεις, γιορτάζει τα γενέθλια της και μαθαίνει την ολλανδική γλώσσα.

Στην Γερμανία βασιλεύει η τάξη και η ασφάλεια. Η βιομηχανία όπλων αναπτύσσεται ταχύτατα και φτιάχνονται αυτοκινητόδρομοι και κυβερνητικά κτίρια. Οι αντιδράσεις είναι χλιαρές. Οι συγγενείς της Άννας Φρανκ εγκαταλείπουν τη χώρα. Οι εβραίοι διώκονται και κακοπερνούν. Χαρακτηριστική είναι η φωτογραφία μέσα σε μια τάξη σχολείου: Δύο εβραίοι μαθητές στέκονται με χαμηλωμένο κεφάλι. Είναι γεμάτοι ενοχές λες και έχουν διαπράξει το πιο αποτρόπαιο έγκλημα. Στον πίνακα είναι γραμμένο πως «Ο εβραίος είναι ο μεγαλύτερος εχθρός μας. Να προσέχετε τους Εβραίους».

Στο πλούσιο φωτογραφικό υλικό για την Άννα Φρανκ( το βρίσκουμε με αφορμή την έκθεση στο κτίριο της ΧΑΝΘ) βλέπουμε ανθρώπους σαν τον νέγρο Hons Massaquoi που επιζεί της φρίκης και αναθυμάται μια δασκάλα του που τον τρομοκρατούσε λέγοντας πως «μόλις ξεμπερδέψουμε με τους Εβραίους θα έρθει και εσένα η σειρά σου»!Ο Χίτλερ στρέφεται και εναντίον των ανάπηρων. Αποφασίσει την εξόντωση ογδόντα χιλιάδων από αυτούς. Στο στόχαστρο μπαίνουν και οι τσιγγάνοι που υπολογίζεται πως χάνουν διακόσιες με πεντακόσιες χιλιάδες κόσμο.

Η Άννα Φρανκ είναι δέκα χρονών όταν ξεσπάει ο δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος. Οι Γερμανοί εισβάλλουν στην Ολλανδία και αμέσως επιβάλλουν περιορισμούς στους Εβραίους. Αυτοί κυκλοφορούν με κίτρινο άστρο, χωρίς να μπορούν να χρησιμοποιήσουν τραμ και αυτοκίνητα. Τα ψώνια τα κάνουν από τις 3 μέχρι τις 5 τα ξημερώματα(!!) ενώ μπορούν να βγαίνουν από τις 8 το απόγευμα μέχρι τις 6 το πρωί. Δεν τους επιτρέπεται να έχουν επιχειρηματικές δραστηριότητες και τα μικρά παιδιά πηγαίνουν μόνο σε εβραϊκά σχολεία. Η αγωνία και ο κίνδυνος φαίνεται να μην εγκαταλείπουν την οικογένεια της Άννας.

Στις 12 Ιουνίου, με αφορμή τα γενέθλια της, η Άννα λαμβάνει σαν δώρο ένα ημερολόγιο. Μέσα σε αυτό θα καταγράψει όλα αυτά που βιώνει στο παράσπιτο μαζί με τους γονείς, την αδερφή της αλλά και με μια άλλη τετραμελή οικογένεια. Το Παράσπιτο είναι μια αποθήκη που βρίσκεται πίσω από την επιχείρηση του πατέρα της. Αυτός προβλέποντας τον κίνδυνο που διατρέχει η οικογένεια του αποφασίζει να αποσυρθεί εκεί. Ήδη τα Ες-Ες έχουν καλέσει την Μαργκότ να τους επισκεφτεί. Κάτι τέτοιο ο Όττο Φρανκ δεν πρόκειται να το αποδεχτεί και για αυτό σχεδιάζει να αποσυρθεί στην κρυψώνα.

Στο Παράσπιτο οι δύο οικογένειες θα μείνουν για δύο χρόνια περίπου. Οι στενοί συνεργάτες του Όττο τον προμηθεύουν με τρόφιμα, βιβλία και ρούχα. Για την Άννα η μοναδική της διασκέδαση είναι η ανάγνωση και η μελέτη των βιβλίων. Ακόμα έχει την δυνατότητα να ακούει και ραδιόφωνο. Βρίσκει μεγάλη παρηγοριά στην γραφή. Εξομολογείται πως γράφει γιατί αλλιώς «νιώθει ασφυξία».Διατηρεί την αίσθηση του χρόνου χάρη στις καμπάνες westertaren που χτυπούν κάθε τέταρτο. Διακαής πόθος της είναι να συνεχίσει το σχολείο. Εκμυστηρεύεται στο ημερολόγιο της πως δεν της αρέσουν η Γεωμετρία, Άλγεβρα και Αριθμητική.

Την πρώτη Αυγούστου 1944 η Άννα κάνει την τελευταία της καταγραφή στο ημερολόγιο. Στις 4 κάποιος τους προδίδει και συλλαμβάνονται. Η αίσθηση του καθήκοντος απέναντι στην κυρίαρχη ναζιστική ιδεολογία, ο γρήγορος και εύκολος πλουτισμός είναι πράγματα που οδηγούν κάποιους να καταδίδουν τους διωκόμενους των Ναζί. Παρεμπιπτόντως στην έκθεση υπάρχει φωτογραφία που δείχνει μια απόδειξη παραλαβής με 27,50 φιορίνια για την κατάδοση 5 εβραίων.

Μικρά παιδιά ,έγκυες και ηλικιωμένοι είναι οι πρώτες κατηγορίες ανθρώπων που έχουν προτεραιότητα να αποτεφρωθούν στα στρατόπεδα συγκέντρωσης. Οι άντρες είναι χρήσιμοι για τα καταναγκαστικά έργα. Οι πιο αδύναμοι χάνουν τη ζωή τους αργά και βασανιστικά. Ο Όττο Φρανκ καταφέρνει να επιζήσει. Τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας πεθαίνουν. Η Άννα μαζί με την αδερφή της Μαργκότ προσβάλλονται από τύφο στο στρατόπεδο Bergen-Belsen, τον Μάρτιο του 1945. Ένα μήνα αργότερα το συγκεκριμένο στρατόπεδο απελευθερώνεται από τους Άγγλους, αλλά δυστυχώς οι δύο αδερφούλες έχουν περάσει στην ανυπαρξία. Ο πατέρας τους θα ξαναπαντρευτεί και θα πραγματοποιήσει το όνειρο της Άννας για έκδοση του ημερολογίου σε 1500 αντίτυπα, τον Ιούνιο του 1947.

Στο σύντομο πέρασμα από αυτόν τον κόσμο η Άννα Φρανκ έζησε τον παραλογισμό του πολέμου. Κοντά σε αυτόν τον παραλογισμό και την κτηνωδία έζησε μια δεύτερη αδιόρατη ζωή. Το υποστηρίζω αυτό επειδή το ημερολόγιο της το αγνοούσε ακόμα και ο ίδιος ο πατέρας της.

Η Άννα διατηρούσε το ημερολόγιο με την μυστικότητα ενός ρακοσυλλέκτη που δείχνει φτωχός αλλά διατηρεί στα κρυφά τους θησαυρούς του. Αυτό το ημερολόγιο είναι σαν ένα βιβλιάριο καταθέσεων. Όσοι το ανακαλύπτουν δεν βρίσκουν χρήματα αλλά την ίδια την ψυχή της Άννας…

Σάββατο, Δεκεμβρίου 09, 2006

ΠΟΙΗΤΡΙΑ,ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΑΓΓΕΛΑΚΗ-ΡΟΥΚ!


Την Κυριακή 16 Απριλίου 2006 η Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ μπήκε στην αίθουσα της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών ασθμαίνοντας και κουτσαίνοντας. Την συνόδευε μια κυρία. Την προέτρεψε να πάνε στο κέντρο της αίθουσας για να καθίσουν. Η Ποιήτρια είχε ανταποκριθεί στην πρόσκληση της Ρούλας Αλαβέρα που είχε οργανώσει μια τιμητική εκδήλωση για αυτήν, στο πλαίσιο των λογοτεχνικών πρωινών. Η ποιήτρια Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ φανερά συγκινημένη ανέβηκε με δυσκολία στην σκηνή. Ξεκίνησε την 20λεπτη ομιλία της χαρακτηρίζοντας απίθανο τον κόσμο που προσήλθε για να την ακούσει. Στην συνέχεια μίλησε με εγκωμιαστικά λόγια για την «ψυχή» των λογοτεχνικών πρωινών, Ρούλα Αλαβέρα. Αναφέρθηκε ακόμα στην πεποίθηση της πως η αληθινή ποίηση δεν χρειάζεται φιλολογικές αναλύσεις. Αν χρειάζεται είναι γιατί κάπου χωλαίνει και αναζητά ένα υποστηρικτικό πλαίσιο για να αναδειχτεί.

Η Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ γεννήθηκε πριν 67 χρόνια στην Αθήνα. Σπούδασε Αγγλική Φιλολογία στην γενέτειρα πόλη αλλά και στην Γαλλία και Ελβετία. Είναι διπλωματούχος της σχολής Διερμηνέων και Μεταφραστών. Ποιήματα της έχουν μεταφραστεί σε άλλες γλώσσες.Η ίδια εκμεταλλεύεται και αξιοποιεί την γνώση Γαλλικών, Αγγλικών και Ρωσικών στο μεταφραστικό της έργο που περιλαμβάνεται σε είκοσι, περίπου, τόμους.

Το πρώτο δημοσίευμα της έγινε το 1956 στην «Καινούργια Εποχή».Χρειάστηκε να περάσουν 40 χρόνια για να περιγράψει μέσα από την γραφή την δικιά της ουτοπία. Η ΛΥΠΙΟΥ δεν είναι απλά μια ποιητική συλλογή του 1995 αλλά ο τόπος που καταφεύγει η ποιήτρια όταν είναι βαθιά λυπημένη. Σε αυτό το μέρος συνυπάρχουν οι ποιητές που έχουν «έφεση στους ουρανούς» μαζί με τους επαίτες που μουρμουρίζουν πως το καλό σε έναν πόθο που χάνεται είναι πως παρασέρνει μαζί του και την αξία του αντικειμένου που έχουμε επιθυμήσει. Στην Λυπιού όλα απομυθοποιούνται όπως ακριβώς «όλα τα ωραιοποιημένα τοπία του τέλους αρχίζουν να μυρίζουν μουχλιασμένα νερά και καρπούς σάπιους».Η χώρα «κατοικείται από αμεταχείριστα νειάτα». Οι έρωτες μεταξύ των ανθρώπων είναι σαν «κακοταϊσμένα σκυλιά που πλανιούνται στα στενοσόκακα».Στην Λυπιού η ποιήτρια «φτάνει χωρίς αναστεναγμό».Εκεί έχει την πολυτέλεια να κλαίει συνέχεια. Κλαίει για όλα αυτά που έχει χάσει. Ξέρει, όμως, πως τα δάκρυα της δεν πάνε χαμένα γιατί «ό,τι χάνεις μένει μαζί σου για πάντα».Η λύπη αποκτά την δική της αξία. Η ποιήτρια κλαίει συνέχεια και για αυτό διατηρεί την νεότητα της. Για αυτήν ο έρωτας και ο θάνατος είναι ένα σώμα! Αυτή είναι η θρησκεία στην Λυπιού. Οι άνθρωποι χορταίνουν από το «φαί της ζωής που έχει κάτι από την γεύση του συμβόλου».Όσοι βγαίνουν από αυτήν την ου-τοπία κρατούν την «τελευταία ανάσα ενός παγωμένου πουλιού και προστατεύουν την τελευταία χειραψία»!

Η Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ έχει τιμηθεί με το Κρατικό Βραβείο(Β΄)Ποίησης το 1984, καθώς και με το Βραβείο Κώστα Ουράνη το 2000.Έχει γράψει αρκετές ποιητικές συλλογές. Σε μία από αυτές(ΘΡΙΑΜΒΟΣ ΤΗΣ ΣΤΑΘΕΡΗΣ ΑΠΩΛΕΙΑΣ-1978) γράφει:

Δε θα ‘μαστε ποτέ
αυτό που είμαστε στιγμιαία
αλλ’ είναι θρίαμβος
αυτή η σταθερή απώλεια…

Ο Αντώνης Φωστιέρης ένθερμος ωτακουστής αυτών των στίχων θα συμφωνήσει. Αργότερα (1996) θα γράψει πως «η σκέψη ανήκει στο πένθος»…

Τρίτη, Δεκεμβρίου 05, 2006

ΖΩΓΡΑΦΟΣ,ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΥΤΑΡΑΣ!


Γιατί ο ζωγράφος έχει μεγάλο πρόσωπο;(απορίες παιδιών)

Σε μια έκθεση ζωγραφικής με προβληματίζει πάντα το που πρέπει να επικεντρώσω την προσοχή μου; Να δώσω περισσότερη προσοχή στην τεχνοτροπία, στα χρώματα και στα υλικά που επιλέγει ο ζωγράφος; Να εστιάσω στην θεματολογία; Να ψάξω να βρω αναλογίες και να κάνω συγκρίσεις με άλλους ομότεχνους του καλλιτέχνη; Να αναλογιστώ πάνω στα συναισθήματα που μου προκαλεί το έργο του ζωγράφου; Υπάρχουν κρυφοί συμβολισμοί σε αυτό το έργο και ποιοι είναι αυτοί;

Στο μικρό χρονικό διάστημα που αφιερώνουμε σε μια έκθεση είναι δύσκολο να εμβαθύνουμε σε όλα τα παραπάνω ζητήματα. Είναι ομολογουμένως ανέφικτο να συμπυκνώσουμε όλους τους προβληματισμούς και να συλλάβουμε το πνεύμα, το ύφος και την κεντρική ιδέα γύρω από την οποία περιστρέφεται ο ζωγράφος.

Πριν λίγο καιρό επισκέφτηκα την έκθεση του Δημήτρη Μυταρά στην Δημοτική Πινακοθήκη. Οι πίνακες που είδα ήταν λίγοι αλλά ενδεικτικοί της εργασίας του ζωγράφου. Αυτό που μου κέντρισε περισσότερο την προσοχή ήταν το μοτίβο μιας γυναίκας που επίμονα επαναλαμβάνεται. Κόκκινα χείλη ,πόδια και κεφάλια που ξεχωρίζουν σε σώματα που είναι άμορφες μάζες. Όλες οι γυναίκες μνημονεύουν την ακινησία. Κάθονται σε καρέκλες ή καναπέδες και αναδεικνύουν περισσότερο τον παθητικό τους ρόλο.

Ο Δημήτρης Μυταράς γεννήθηκε το 1934 στην πόλη της Χαλκίδας. Σπούδασε στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών στην Αθήνα αλλά και στο Παρίσι. Οι ειδικοί της ζωγραφικής μας πληροφορούν πως ανήκει στον εξπρεσιονισμό. Ο Μυταράς διετέλεσε πρύτανης το διάστημα από το 1982 μέχρι το 1985.Έκανε εκθέσεις στην Στοκχόλμη, Φλωρεντία και Γαλλία. Συμμετείχε σε όλες τις σημαντικές Μπιενάλε.

Περίοδοι της ζωής του :Καθρέφτες(1960-1964),Δικτατορία (1966-1970),Πορτρέτα (1977-1987),Επιτύμβια (1988-1991),Σκηνές από φανταστικό θέατρο(1988-1991),Εργαστήρι μου(1994),Όστρακα(1998),Αδέσποτα σκυλιά(2001) και τα παιχνίδια(2005).

Ο Δημήτρης Μυταράς τιμήθηκε με το Χρυσό Ταξιάρχη του Φοίνικα και ο Δήμος Χαλκιδέων τον τίμησε με το χρυσό μετάλλιο της πόλης. Έχει γράψει ποίηση, μελέτες, δοκίμια και άρθρα.

Δευτέρα, Δεκεμβρίου 04, 2006

ΠΟΙΗΤΗΣ,ΝΑΣΟΣ ΒΑΓΕΝΑΣ!

Το τιμώμενο πρόσωπο Νάσος Βαγενάς στην σκηνή της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών. Για αυτόν μίλησαν χτες ο Κώστας Γεωργουσόπουλος και ο παλιός του φοιτητής και τωρινός δρ.Φιλολογίας, Δημήτρης Κόκορης.


Ο Πάτροκλος Γιατράς γεννιέται στην Δράμα το 1945.Έκεί ζει μέχρι τα δεκαπέντε του χρόνια. Στα 1960 η οικογένεια του μετακομίζει στην Αθήνα. Σπουδάζει σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης και δείχνει έφεση προς την συγγραφή ποιημάτων. Κάνει φιλολογικές σπουδές στο εξωτερικό και υποστηρίζει με το θεωρητικό του έργο μια πιο ολοκληρωμένη άποψη για αυτό που πρέπει να σημαίνει η πραγματική ποίηση. Ένα μεγάλο μέρος της ζωής του το περνάει μέσα σε βιβλιοθήκες. Εισπνέει την σκόνη των βιβλίων και ίσως αυτή να είναι η πιθανή αιτία για το άσθμα που τον ταλαιπωρεί τα τελευταία χρόνια.

Είναι φιλόλογος πανεπιστημιακών καθηκόντων.Η πόλη της Θεσσαλονίκης του προσφέρει ένα αίσθημα ασφαλείας. Είναι το σύνορο ανάμεσα στην ενηλικίωση και την παιδική του ηλικία. Φροντίζει να μην το παραβιάζει και κρατά ίσες αποστάσεις. Είναι σαν να ισορροπεί ανάμεσα στο πένθος της ενηλικίωσης και στην αιωνιότητα της παιδικής ηλικίας.

Αποφεύγει με περίτεχνο τρόπο το παραλήρημα μεγαλείου. Η αυτοεικόνα του δεν είναι πλαστή και ψεύτικη. Διερευνά εδώ και χρόνια την ματαιοδοξία αυτών που γράφουν ποιήματα. Στίχοι σαν τους παρακάτω, είναι δικοί του:

«Τον θαυμασμό επιθυμούμε για κάθε στίχο που εκστομίζουμε
και όταν τον έπαινο δεν ακούμε θυμώνουμε και αφρίζουμε
Νιώθουμε μια περίεργη θλίψη που τα βιβλία μας μένουν απούλητα
Μελαγχολούμε που μας έχει λείψει η αγάπη του κόσμου».

Είναι «αθεράπευτα ελεγειακός με πεισιθάνατες τάσεις».Μπαινοβγαίνει στον Αχέροντα γιατί έχει «επίγνωση της ματαιότητας των εγκοσμίων».Σε ένα από τα πολλά περάσματα, του έπεσαν τα χειρόγραφα και βράχηκαν. Ο ποιητής Νάσος Βαγενάς τα περισυνέλεξε και ανέλαβε την αποκλειστική ευθύνη να μας γνωστοποιήσει το περιεχόμενο αυτών των χειρογράφων! Τον ευχαριστούμε!