Δευτέρα, Δεκεμβρίου 21, 2009

ΦΕΛΙΞ ΣΑΡΤΙΩ

video

Τον Ιούνιο του 1914 ο πληθυσμός των Ελλήνων στην Φώκαια της Μικράς Ασίας αριθμούσε 7077 ψυχές. Οι κάτοικοι διατηρούσαν τα μαγαζιά τους, οι βοσκοί ασχολούνταν με την κτηνοτροφία, οι ψαράδες με την αλιεία και ο Γάλλος αρχαιολόγος και μηχανολόγος Φελίξ Σαρτιώ με την εξερεύνηση της Φώκαιας. Ο Γάλλος αρχαιολόγος είχε οργανώσει εκεί αρχαιολογικές ανασκαφές τις περιόδους 1913-1914 και 1920. Με το τοπογραφικό όργανο "ταχύμετρο", με όλα τα απαραίτητα σύνεργα, με δύο βοηθούς και "οχτώ ψυχωμένους Φωκιανούς" ο Σαρτιώ εξερευνά τα μυστικά της μέχρι τότε ανεξερεύνητης Φώκαιας.Τα ευρήματα πολλά: βυζαντινά ανάγλυφα κοντά στην Παναγία Μπουρνού, αρχαϊκός λέοντας στην παραλία του Μεγάλου Γιαλού, σαρκοφάγοι και αγαλματίδια. Ο Σαρτιώ, όμως, δεν θα μείνει τόσο στην μνήμη και συνείδηση των Ελλήνων για τις αρχαιολογικές του ανασκαφές και το ερευνητικό του πάθος, όσο για το οργανωτικό του πνεύμα, την ανθρωπιά και την βαθιά αίσθηση της δικαιοσύνης που τον χαρακτήριζε. Χάρη σ' 'ολα τα παραπάνω ο αρχαιολόγος κατέγραψε σε φωτογραφικό υλικό και γραπτά κείμενα την βαρβαρότητα των Τούρκων στο "μαύρο ημερονύκτιο" της 13-14 Ιουνίου του 1914. Ήταν τότε που τα σώματα ατάκτων στρατιωτών, οι ακουστοί Τσέτες, πυρπόλησαν, δολοφόνησαν και εκδίωξαν βιαίως τους Έλληνες της Φώκαιας. Ένας μεγάλος αριθμός φωτογραφιών βρίσκονται στο αρχείο του Σαρτιώ . Τα πτώματα πνιγμένων Ελλήνων που τα έχει ξεβράσει η θάλασσα, οι βοσκοί που βάζουν άρον άρον τα ζωντανά τους σε βάρκες, οι διαλυμένες και πυρπολημένες κατοικίες και οι καταυλισμοί ταλαιπωρημένων προσφύγων στην Μυτιλήνη πιστοποιούν με τον πιο ρεαλιστικό τρόπο την τραγικότητα των στιγμών. Όλες οι φωτογραφίες μαζί με τα κείμενα αποτελούν ντοκουμέντα και μια καλή πηγή πληροφόρησης για τους ανυποψίαστους συμπατριώτες της Ελλάδας αλλά και για τους ξένους. Χάρη στην εξαιρετική δουλειά του Σαρτιώ οι φρικαλεότητες των Τούρκων θα τύγxαναν δημοσιότητας και θα αποτελούσαν πρώτο θέμα συζήτησης στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό( π.χ. υπήρξαν αντιδράσεις από Γάλλους διανοούμενους και καλλιτέχνες εκείνης της εποχής). Η συνεισφορά, όμως, του Σαρτιώ δεν ήταν μόνο αυτή. Σ' αυτόν τον αρχαιολόγο χρωστούν αρκετοί Έλληνες της Φώκαιας την ίδια την ζωή τους. Ο Σαρτιώ εκείνες τις δύσκολες στιγμές ύψωσε την Γαλλική σημαία στο σπίτι του και έτσι πρόσφερε καταφύγιο σε αρκετούς Φωκιανούς που καταδιώκονταν από τους Τσέτες. Στην έκθεση στο remezzo του Δήμου Καλαμαριάς υπάρχει μια εκπληκτική φωτογραφία που δείχνει Τσέτες να αποχωρούν στα άλογά τους με λάφυρα ομπρέλες και από πίσω Φωκιανούς να περιμένουν εναγωνίως τα πλοιάρια να προσεγγίσουν το λιμάνι για να τους παραλάβουν. Για την ιστορία να αναφέρουμε πως οι Φωκιανοί που διασώθηκαν ταξίδεψαν στον Πειραιά, την Θεσσαλονίκη και την Μυτιλήνη.

Να πάτε στο Remezzo για να δείτε από κοντά την έκθεση. Μην παραλείψετε να δείτε και τις τρισδιάστατες φωτογραφίες. Για όσους θέλουν, το λεύκωμα που πωλείται στο χώρο της έκθεσης κοστίζει 40 ευρώ. Σας χαιρετώ.

0 σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Εγγραφή σε Σχόλια ανάρτησης [Atom]

<< Αρχική σελίδα