Τετάρτη, Μαΐου 29, 2013

Ο ΧΑΡΗΣ ΒΛΑΒΙΑΝΟΣ ΓΙΑ ΤΑ ΤΕΣΣΕΡΑ ΚΟΥΑΡΤΕΤΑ ΤΟΥ Τ.Σ.ΕΛΙΟΤ





(Ο Χάρης Βλαβιανός μιλάει στην δέκατη διεθνή έκθεση βιβλίου για τα τέσσερα κουαρτέτα του Τ.Σ.Έλιοτ. Στο τέλος της ομιλίας τίθενται ερωτήσεις σχετικές με την πιστή απόδοση της μουσικότητας των στίχων που μεταφράζονται. Ο Χάρης Βλαβιανός απαντάει στο κοινό ότι το θέμα της μουσικότητας ήταν κάτι που τον είχε απασχολήσει πολύ κατά τη διάρκεια της μετάφρασης. Ένα ποίημα δεν είναι μόνο μουσική αλλά και έννοιες, σκέψεις και εικόνες. Ο μεταφραστής πρέπει να πάρει απόφαση και να διαλέξει τι πρέπει να αφήσει και τι πρέπει να διατηρήσει. Η απαγγελία των κουαρτέτων από τον ίδιο τον Έλιοτ είναι κάτι που βοήθησε πολύ τον Βλαβιανό. Ο μεταφραστής που είναι σαν να γράφει ένα δεύτερο ποίημα, χρειάζεται να "δεξιώνεται το ποίημα", δηλαδή να συρρικνώνει το εγώ του. Αναπαράγοντας λόγια του Τσέχωφ, ο Βλαβιανός θα πει ότι για να προκαλέσει το ποίημα συναισθηματική έξαρση θα πρέπει να είναι συναισθηματικά ψυχρό).


Από την σελίδα 77 των κουαρτέτων:

Για να αποκτήσεις ό,τι δεν κατέχεις
πρέπει να ακολουθήσεις τον δρόμο της στέρησης.
Για να φτάσεις σ' αυτό που δεν είσαι
πρέπει να ακολουθήσεις τον δρόμο όπου δεν είσαι.
Κι ό,τι δεν γνωρίζεις είναι το μόνο που γνωρίζεις
κι ό,τι σου ανήκει είναι αυτό που δεν σου ανήκει
κι εκεί που βρίσκεσαι είναι εκεί που δεν βρίσκεσαι.     

Και στο σύντομο βιογραφικό στο τέλος του βιβλίου-σελίδα 161:

Ο Έλιοτ πέθανε στις 4 Ιανουαρίου 1965. Οι στάχτες του βρίσκονται στην εκκλησία Σαίντ Μάικλ στο Ήστ Κόκερ, χωριό από το οποίο ο πρόγονός του Άντριου Έλιοτ μετανάστευσε στην Αμερική το 1667. Σε ειδική πλακέτα αναρτημένη στην εκκλησία, κάτω από το όνομά του και τις ημερομηνίες γέννησης και θανάτου, υπάρχει η φράση "Remember Thomas Stearns Eliot, poet" και δύο στίχοι από τα Τέσσερα Κουαρτέτα: "In the end is my beginning" και "In my beginning is my end".


Σάββατο, Μαΐου 25, 2013

ΚΑΙ ΠΑΛΙ INTELLECTUM!



Σάββατο 18 Μαΐου 2013. Στο πλαίσιο της 10ης διεθνούς έκθεσης βιβλίου εδώ στη θεσσαλονίκη, το περιοδικό Intellectum οργανώνει συζήτηση στο φιλολογικό καφενείο της έκθεσης. Η εκδήλωση έχει σαν θέμα "Μεταφράζοντας σε λέξεις την παράσταση του κόσμου". Ομιλητές είναι η Κυριακή Κουρούνη, μέλος του ειδικού επιστημονικού διδακτικού προσωπικού στον τομέα Μετάφρασης του τμήματος Αγγλικής Φιλολογίας του ΑΠΘ, ο ποιητής και ψυχίατρος Σωτήρης Παστάκας και ο μεταφραστής-αρχισυντάκτης του περιοδικού Intellectum, Βίκτωρ Τσιλώνης.

Τετάρτη, Μαΐου 22, 2013

ΦΩΤΟΓΡΑΦΟΣ ΚΑΠΙΣΙΝΣΚΙ




Ολόκληρη η ζωή του πολωνού φωτογράφου Καπισίνσκι υπήρξε ένα ταξίδι. Ασκώντας το επάγγελμα του φωτορεπόρτερ, ο φωτογράφος αναζητούσε καινούριες εμπειρίες και δυνατές συγκινήσεις. Από το 1956 μέχρι το 2006  ταξίδεψε σ' όλο τον κόσμο και βρισκόταν πάντα στο κατάλληλο μέρος και την ακριβή στιγμή. Έγραψε με πάθος για την Αφρική και τον επονομαζόμενο "τρίτο κόσμο". Στην Λατινική Αμερική που πάντα έβλεπε συγκρούσεις μεταξύ των στρατιωτικών και της πολιτικής τάξης, γνώρισε όλα τα αντάρτικα κινήματα του τέλους της δεκαετίας του 1960.

Ο Καπισίνσκι πίστευε ότι η γραφή μπορεί να αλλάξει τον κόσμο. Τις φωτογραφίες του τις συνόδευε πάντα με λέξεις. Ήταν τέτοια η συσσώρευση των κειμένων που, κατόπιν παροτρύνσεων, άρχισαν να γίνονται βιβλία. Ο Πολωνός φωτογράφος δίκαια θα μπορούσε να  χαρακτηριστεί ως κύριος εκπρόσωπος του λογοτεχνικού ρεπορτάζ.

Ο Πολωνός φωτογράφος υπήρξε άνθρωπος της στιγμής. Ο ενθουσιασμός και η παρορμητικότητά του τον έκαναν να λαμβάνει τις αποφάσεις για τα ταξίδια χωρίς να υπολογίζει τους κινδύνους αυτών των ταξιδιών. Πόνταρε πολλά στο "είδος και την ποιότητα της σχέσης" που δημιουργούσε με τους ξένους που αναγκαζόταν να συναντά στα αμέτρητα ταξίδια του. Τα συμπεράσματα που έβγαζε δεν ήταν δεσμευτικά γι' αυτόν! Θαύμαζε την ανθρωπότητα και κάθε ταξίδι του ήταν μια γνωριμία με διαφορετικούς πολιτισμούς και κουλτούρες. Κάθε γνωριμία με το διαφορετικό ισοδυναμούσε αυτόματα με άρση των προκαταλήψεων.

Ο Καπισίνσκι υπήρξε πολυμεταφρασμένος και πολυβραβευμένος. Για αρκετούς συγγραφείς αποτέλεσε πηγή εμπνεύσεων. Για την ποίηση έγραφε ότι ήταν "άσκηση πειθαρχίας". Στα πολλά του ταξίδια συναντούσε πάντα την οργή, την απογοήτευση και την απελπισία. Στην πατρίδα μας τού έκαναν εντύπωση οι κάτοικοι που "κάθονταν ολημερίς στα καφενεία σιωπηλοί, ασάλευτοι, με γυρισμένες τις πλάτες αλλά με ένα αόρατο αίσθημα κοινότητας". 

Βλέπω το εργαστηριό του. Μια γραφομηχανή, πάρα πολλά βιβλία τακτοποιημένα στα ράφια ή στοιβαγμένα σε σωρούς. Ο φωτογράφος υπήρξε μανιώδης της γραφής αλλά και της ανάγνωσης. Για τις 140 σελίδες του βιβλίου "Κιργίσιος" έπρεπε να διαβάσει 14.000 σελίδες για την θρησκεία και ιστορία της Σοβιετικής Ένωσης. Όταν δεν έγραφε, δεν διάβαζε ή δεν ταξίδευε, έπινε τον καφέ του και έκανε πρωινούς περίπατους μέσα στην φύση. Απεχθανόταν τους λακέδες της εξουσίας και είχε κατασταλάξει μέσα από την πολύχρονη εμπειρία του ότι η πολιτική μπορεί να διαφθείρει μυαλά και συνειδήσεις. Όταν ο Καπισίνσκι κάνει μια τέτοια διαπίστωση, τότε παύει αυτή να ηχεί ως μια ακόμη κοινότοπη διατύπωση... 


Κυριακή, Μαΐου 12, 2013

ΓΡΑΦΕΤΑΙ ΚΑΙ ΕΤΣΙ Η ΙΣΤΟΡΙΑ

-1-

Ένα παλιό σύνθημα στα γήπεδα της πόλης έλεγε: "Αυτό , αυτό είναι σωστό, πρωτάθλημα και κύπελλο στον...(εδώ συμπλήρωνε ο καθένας το όνομα της ομάδας που υποστήριζε) τον θεό". Φυσικά, οι ομάδες της πόλης μας δεν ευτύχησαν ποτέ να διεκδικούν και να κατακτούν και τους δύο τίτλους! Χτες, η ομάδα του Πειραιά έκανε τον νταμπλ κερδίζοντας τον μαχητικό και αξιοπρεπή Αστέρα Τρίπολης. Το σύνθημα για το οποίο σας μιλώ θα ταίριαζε να ακουστεί στην χθεσινή αναμέτρηση με μια ιδιαιτερότητα: Οι οπαδοί των δύο ομάδων θα μπορούσαν να ομονοήσουν και να το φωνάξουν,  βάζοντας στο τέλος του συνθήματος την λέξη "Ολυμπιακός". Οι Πειραιώτες θα το έκαναν επειδή θα πίστευαν στην άτρωτη ομάδα τους και οι οπαδοί του Αστέρα επειδή ήξεραν ότι εκτός από τους παίκτες της αντίπαλης ομάδας θα είχαν να αντιμετωπίσουν και μια ανεπαρκή διαιτησία που πιθανόν να τούς στερούσε την δυνατότητα να κάνουν αυτοί τον γύρο του θριάμβου. Οι πρώτοι οπαδοί θα  φώναζαν το σύνθημα από αίσθημα ανωτερότητας και πίστης στην ομάδα τους και οι δεύτεροι επειδή η ιστορία είναι κάτι σαν το πεπρωμένο από το οποίο δεν μπορείς να ξεφύγεις!

                                               -2-

Όλα χτες ήταν σαν προκαθορισμένα. Οι οπαδοί του Ολυμπιακού, αν κρίνει κανείς από την μειωμένη προσέλευσή τους, ήταν σίγουροι ότι ο Αστέρας ως υποδεέστερη ομάδα  δεν θα αποτελούσε εμπόδιο για την κατάκτηση του κυπέλλου. Η ατμόσφαιρα στο γήπεδο ήταν υποτονική και ξεψυχισμένη, λες και οι οπαδοί του πειραιώτικου συλλόγου έκαναν αγγαρεία. Νομίζω πως πριν ακόμη λήξει ο αγώνας οι οπαδοί του Ολυμπιακού άρχισαν να αποχωρούν από το γήπεδο. Κάποιος θα μπορούσε να ισχυριστεί ότι το προχωρημένο της ώρας,  το "μεθύσι" από την επιτυχία της ομάδας μπάσκετ και  ο κορεσμός και το μπούχτισμα από τις συνεχόμενες κατακτήσεις έκαναν τον κόσμο να γυρίσει την πλάτη στην απονομή του κυπέλλου -από όσο θυμάμαι, δεν έχει ξανασυμβεί οπαδοί να σπεύδουν να εκκενώσουν το γήπεδο μετά από ένα τέτοιο γεγονός.  Αν δεν υπήρχαν οι αψιμαχίες στα τελευταία λεπτά της παράτασης, ο κόσμος  θα εγκατέλειπε το γήπεδο πιο νωρίς. Ενδεικτικό της κατάστασης ήταν οι προτροπές κάποιων παικτών του Ολυμπιακού να κατευθυνθούν γρήγορα προς το πέταλο των οργανωμένων οπαδών και να γιορτάσουν την κατάκτηση του κυπέλλου με τους εναπομείναντες!  

-3- 

Η ιστορία έδειξε κατά τρόπο οριστικό και αμετάκλητο ότι ο Ολυμπιακός έχει κατακτήσει το πρωτάθλημα και το κύπελλο στην τρέχουσα σεζόν! Η γενική ομολογία ότι υπήρξε  η καλύτερη ομάδα του πρωταθλήματος δεν την μετατρέπει αυτομάτως και σε ομάδα με την πιο σταθερή απόδοση. Συμβαίνει πολλές φορές για τα καλά αποτελέσματα να μην ευθύνονται πάντα οι, εγνωσμένης αξίας, ποδοσφαιριστές. Για παράδειγμα, η αίγλη του νικητή που περιβάλλει μια ομάδα μπορεί να αποτελέσει  "ασπίδα προστασίας" σε εκείνες τις στιγμές κατά τις οποίες λέμε ότι "οι παίκτες βρέθηκαν σε άσχημη μέρα". Χτες, ο Ολυμπιακός δεν βρέθηκε σε "καλή μέρα" και ευτυχώς για τους οπαδούς του η "καλή μέρα από τον διατητή φαίνεται"... 

Σάββατο, Μαΐου 11, 2013

ΚΑΘΕ ΠΕΡΣΙ ΚΑΙ ΚΑΛΥΤΕΡΑ;




Πάντα κάτι θα λείπει! Αν το κοριτσάκι διατηρήσει την φωνή και την γόνιμη συνομιλία με το πλούσιο παρελθόν, θα εξαφανιστεί. Βλέπετε, η αναμέτρηση με τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό πιθανόν να μας ευνουχίζει και να κινητοποιεί μέσα μας το άγχος αφανισμού. Αντιθέτως, στην άλλη περίπτωση κερδίζουμε την παρουσία του κοριτσιού αλλά χάνουμε τα πολύτιμα ενθύμια. Το κορίτσι υπάρχει αλλά δεν ξέρει με ποιον να συνομιλήσει! Ως γνωστόν, λαός που δεν γνωρίζει το παρελθόν του δεν μπορεί να προσανατολιστεί στο μέλλον.

Και στις δύο περιπτώσεις έχουμε να κάνουμε με κάτι που θα μας λείψει. Αν χάσαμε τον εαυτό μας, είναι καιρός να αναδημιουργήσουμε το παρελθόν μας και να ξαναβρούμε την ταυτότητά μας στο απώτερο μέλλον!

Παρασκευή, Μαΐου 10, 2013

ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΧΩΡΙΣ... ΜΝΗΜΟΝΙΟ

Ο οδηγός του φορτηγού είναι τραυματισμένος. Κοινή πεποίθηση σ' όλους τους αυτόπτες μάρτυρες είναι ότι ο οδηγός με την απροσεξία και τις αδέξιες κινήσεις του έχει προκαλέσει το ατύχημα. Ο κόσμος που βρίσκεται στο συγκεκριμένο σημείο τον σηκώνει, τον ξαπλώνει και απλά δείχνει σαν να θέλει να καλύψει τον χρόνο που μεσολαβεί μέχρι την έλευση του ασθενοφόρου. Από το μέρος του συμβάντος τυχαίνει να περνάει ένα ζευγάρι. Η γυναίκα νιώθει "κάτι δυσάρεστο στην περιοχή της καρδιάς". Βλέποντας ο συνοδός της τις συνθήκες κάτω από τις οποίες έχει συμβεί το ατύχημα, αναφέρει ότι "αυτά τα βαριά φορτηγά έχουν μεγάλο μήκος πεδήσεως". Η γυναίκα κουνάει καταφατικά το κεφάλι της αλλά δεν καταλαβαίνει απολύτως τίποτα. Ο συνοδός έχει την ευχέρεια να της μιλήσει για την ταχύτητα του φορτηγού, για την αρχή της αδράνειας, για την επιτάχυνση, τον χρόνο αντίδρασης του φορτηγού και ένα πλήθος λεπτομερειών τεχνικής φύσης που την αφήνουν απορημένη αλλά και την ανακουφίζουν ταυτόχρονα! Το ατύχημα υποβαθμίζεται σε ένα απλό πρόβλημα τεχνικής φύσης και ο συνοδός βρίσκει την ευκαιρία να εισάγει μια παρόμοια φρασεολογία που ηρεμεί την ταραγμένη ψυχή της γυναίκας. Ωστόσο, δεν αρκεί μόνο η χρήση μιας τεχνικής και ακαταλαβίστικης γλώσσας. Λίγα λεπτά μετά το συμβάν, ακούγεται "το σφύριγμα του ασθενοφόρου". Οι "κοινωνικοί θεσμοί", καθώς φαίνεται, έχουν γρήγορα αντανακλαστικά. Οι διασώστες,  αρμόδιοι για την παροχή των πρώτων βοηθειών, παραλαμβάνουν τον τραυματία. Όλα αποκτούν στα μάτια της γυναίκας μια νομιμοφάνεια! Το "συμβάν είναι νόμιμο και στα πλαίσια της τάξης". Μια δεύτερη ανακούφιση έρχεται ως συμπλήρωμα της πρώτης στην ταραγμένη ψυχή της γυναίκας. Ο συνοδός, ωστόσο, πρέπει να συνεχίσει να αμβλύνει τον συγκλονισμό της γυναίκας. Την πληροφορεί ότι σύμφωνα με "αμερικανικές στατιστικές κάθε χρόνο στις Ηνωμένες Πολιτείες σκοτώνονται 190.000 άνθρωποι και τραυματίζονται 450.000". Η επίκληση των στατιστικών δεδομένων κάνει την γυναίκα να καταλάβει ότι το γεγονός που έχει συμβεί μπροστά στα μάτια της είναι κάτι συνηθισμένο και ανάξιο λόγου!

Το παραπάνω συμβάν που είναι ενταγμένο στην μυθιστορηματική πλοκή του "Άνθρωπος χωρίς ιδιότητες"(Ρόμπερτ Μούζιλ) μας δείχνει τον τρόπο με τον οποίο ένα συνταρακτικό γεγονός μπορεί να αντιμετωπιστεί και να χάσει ολοσχερώς την σημασία του. Και τώρα, δεν έχετε παρά να βάλετε στην θέση του συνταρακτικού γεγονότος τις επιπτώσεις από το Μνημόνιο στην ζωή των ανθρώπων. Σκεφτείτε λίγο: Τον κατακλυσμό από ακαταλαβίστικους όρους με την χρήση μιας βάναυσης τεχνοκρατικής και οικονομίστικης γλώσσας που την μεταφράζουν πάντα οι ειδήμονες, τον υπερσυγκεντρωτισμό κορυφαίων θεσμών (Ευρωπαϊκή κεντρική τράπεζα, Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, κυβερνήσεις των κρατών, διαβουλεύσεις ανάμεσα σε κορυφαία στελέχη) και, τέλος, την επίκληση μελετών και στατιστικών δεδομένων που αποδεικνύουν ότι, για λόγους δημοσίου συμφέροντος και νομιμότητας, ο κόσμος πρέπει να συνηθίσει και να προσπερνά αδιάφορα όλα αυτά που τού διαλύουν τη ζωή.

Το έργο "Ο άνθρωπος χωρίς ιδιότητες" αρχίζει να γράφεται το 1919 και τελειώνει στις 15 Απριλίου 1942, ημέρα του θανάτου του Ρόμπερτ Μούζιλ, "με ένα κόμμα στη μέση μιας σελίδας". Αν κάναμε ένα λάθος είναι ότι επιτρέψαμε  το κόμμα να το αντικαταστήσουν με τελεία...    




Τρίτη, Μαΐου 07, 2013

"ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΔΕΝ ΠΑΙΖΕΙ"




Το δικαίωμα στο παιχνίδι είναι αναφαίρετο και αδιαπραγμάτευτο στην ζωή των παιδιών. Τα μεγάλα αστικά κέντρα έγιναν τσιμεντουπόλεις και στο όνομα της "προόδου και της ανάπτυξης" καταπατήθηκε με τον πιο χυδαίο τρόπο αυτό το δικαίωμα στο παιχνίδι. Τέσσερα παιδιά στην Πάτρα δεν έχουν μέρος να παίξουν και αναγκάζονται να συγχρωτιστούν με τους ενήλικες που ενοχλούνται από την φασαρία τους. Με νεύρα τεντωμένα, υπάρχουν ενήλικες που παρανοούν, βρίζοντας, χτυπώντας και πετώντας νερό. Κάποιοι το παρακάνουν κραδαίνοντας μαχαίρια και κινούμενοι απειλητικά εναντίον των παιδιών. Το περιβάλλον είναι αφιλόξενο και κάτι πρέπει να γίνει, κάτι να αλλάξει! 

Τα παιδιά στην Πάτρα δεν πρέπει να μείνουν με σταυρωμένα χέρια. Όλα ξεκινούν από την ανάγκη τους να παίξουν  και πρέπει να δραστηριοποιηθούν και να αναλάβουν πρωτοβουλίες για να ικανοποιήσουν την ανάγκη τους αυτή. Βρίσκουν έναν αδιαμόρφωτο χώρο και ονειρεύονται να τον οριοθετήσουν ως χώρο παιχνιδιού. Το ποδόσφαιρο στις ταράτσες και στα πλακόστρωτα πρέπει να πάρει ένα τέλος. Τέρμα και στους δρόμους με την επικίνδυνη διέλευση των αυτοκινήτων που παγιδεύουν στους τροχούς τους τις μπάλες!

 Τα παιδιά της  ομάδας είναι αποφασισμένα. Με παρότρυνση των γονιών τους ψάχνουν να βρουν τα αρμόδια γραφεία και τους κατάλληλους ανθρώπους της τοπικής αυτοδιοίκησης στους οποίους πρέπει να απευθυνθούν για να επιλύσουν το πρόβλημα.

Η παρέα των παιδιών συγκροτεί μια ομάδα. Την αποτελούν δύο αγόρια και δύο κορίτσια. Η δυναμική αυτής της ομάδας εξελίσσεται χάρη στις κόντρες και τον ανταγωνισμό των δύο κοριτσιών. Η Αλεξάνδρα ,το ένα από τα δύο κορίτσια, διεκδικεί με πάθος την αποκλειστικότητα της ιδέας και απαγορεύει στα υπόλοιπα μέλη της ομάδας να την ιδιοποιούνται. Η Χρύσα, το άλλο κορίτσι της παρέας, είναι καλή φίλη της Αλεξάνδρας και σκληρή ανταγωνίστρια. Συνήθως μιλάει με ευθύτητα και αδιαφορεί αν αυτά που λέει προσβάλλουν την Αλεξάνδρα. Τα δύο αγόρια εμφανίζονται αμέτοχα στις προσωπικές αντιπαραθέσεις των δύο κοριτσιών.

Στην ατμόσφαιρα της ομάδας είναι διάχυτη η εντύπωση ότι η η Αλεξάνδρα έχει αρχηγικές τάσεις και προσπαθεί να καπελώσει τον αγώνα των υπολοίπων παιδιών. Η ίδια το αρνείται. Αναγνωρίζει μόνο πως υπάρχει ασυνεννοησία και δικεδικεί ρόλο συντονιστή για το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα της ομαδικής δράσης. Εκπληκτική είναι η σκηνή κατά την οποία η Αλεξάνδρα κάθεται μπροστά στην οθόνη του υπολογιστή και κάνει ένα τεστ προσωπικότητας που την προσομοιάζει με τον Χίτλερ. Η Αλεξάνδρα αγνοεί τον Χίτλερ και απευθύνοντας την ερώτηση στον πατέρα της, λαμβάνει την αφοπλιστική απάντηση "ένας μαλάκας και μισός"! (όταν μιλάμε για συμβολικό έλλειμμα στις σχέσεις γονιού και παιδιού αυτό ακριβώς εννοούμε. Το παιδί θέλει και επείγει να μάθει για έναν ψυχοπαθή που διακρίθηκε ως μακελάρης του ανθρώπινου γένους και αν' αυτού μαθαίνει ότι υπήρξε απλά ένας μαλάκας και μισός. Μαλάκες αποκαλούμε, χαριτολογώντας, τους φίλους μας. Μαλάκες αποκαλούμε αυτούς που μας προσβάλλουν ή έχουν μια αδέξια συμπεριφορά που μας ενοχλεί. Τον Χίτλερ, ωστόσο, σε καμιά περίπτωση δεν θα μπορούσαμε να τον παρουσιάσουμε ως τέτοιον στα μάτια ενός ανήξερου παιδιού).

Τα προβλήματα και οι δυσκολίες δεν κάμπτουν σε καμιά περίπτωση το αγωνιστικό φρόνημα των παιδιών. Αυτά επισκέπτονται αρκετές φορές τις υπηρεσίες του Δήμου, κάνουν προσωπική έρευνα, μαζεύουν υπογραφές για συμπαράσταση στο αίτημά τους και έρχονται σε αντιπαλότητα με κατοίκους που δεν δίνουν σημασία στα λεγόμενά τους. Όλη αυτή η εμπλοκή τούς δίνει να καταλάβουν ότι ο δρόμος για την εκπλήρωση του σκοπού τους είναι γεμάτος με εμπόδια- τέτοια βαθιά κατανόηση του προβλήματος συνιστά μάθημα ζωής! Η μαχητικότητα των παιδιών και η προσπάθειά τους να κερδίσουν το αυτονόητο δικαίωμα στο παιχνίδι καταγράφεται και αποτελεί ντοκουμέντο μιας νέας γενιάς που αρνείται να υποταχτεί στον ευνουχισμό που επιβάλλει το μοντέλο ζωής των ενηλίκων.

Η Πάτρα, όπως και κάθε άλλη πόλη, αδιαφορεί για τις ανάγκες και τα δικαιώματα των παιδιών. Αυτά θα στέκονται μπροστά στον "δηλητηριώδη φθορισμό"(Ευγένιος Αρανίτσης) της οθόνης του υπολογιστή, θα βιώνουν την "θέρμη" της διαπροσωπικής επαφής ανταλλάσσοντας μηνύματα στο Facebook και ,τέλος, θα παχαίνουν από την ακινησία.

Τα παιδιά από την Πάτρα καταγράφουν και γράφουν την ιστορία της δράσης τους. Ο Ρολάν Μπάρτ λέει κάπου  ότι  δεν υπάρχει γραπτή γλώσσα χωρίς εξαγγελλία. Γράφοντας την ιστορία της δράσης τους τα παιδιά εξαγγέλλουν και προκαλούν μπελάδες σ' όλους αυτούς που γράφουν την ιστορία των εξαγγελλιών τους εξαγγέλλοντας... 

        

Κυριακή, Μαΐου 05, 2013

Ο ΤΡΟΜΟΣ ΤΟΥ ΚΑΝΕΝΑ

Η υποδοχή και οι τιμές Αρχηγού Κράτους που αποδίδονται στο Άγιο Φως  θα έπρεπε να δώσουν στις εταιρείες δημοσκοπήσεων καινούριες, πρωτότυπες ιδέες. Για παράδειγμα, στην ερώτηση "καταλληλότερος πρωθυπουργός" θα έπρεπε να υπάρξει μέριμνα για να συμπεριληφθεί στα δεδομένα της δημοσκόπησης  και η απάντηση όλων εκείνων που προτείνουν την διακυβέρνηση της χώρας στο Αναστάσιμο Φως. Μπροστά στο αντίπαλο δέος,  ο "Κανένας" άρχισε να τρέμει μήπως και χάσει την πρωτιά... 

ΙΑΧΕΣ ΤΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ

 -1-
Λένε ότι μια από τις αιτίες της παρακμιακής ζωής μας είναι η έλλειψη πληροφόρησης για όλα αυτά που συμβαίνουν και αφορούν άμεσα τη ζωή μας. Ο ανενημέρωτος πολίτης που χειραγωγείται εύκολα δεν αναγνωρίζει την ενημέρωση ούτε ως δικαίωμα ούτε ως υποχρέωση. Κάνοντας προσωπικές εκτιμήσεις, διαπιστώνω ότι οι άνθρωποι που επιθυμούν την ενημέρωση συνιστούν μειοψηφία. Κανονικά, κάθε ενημέρωση θα έπρεπε να παρακινεί τον λήπτη της πληροφορίας να την επεξεργαστεί, να την συγκρίνει με τις προγενέστερες γνώσεις του ώστε να αναδημιουργήσει καινούριες και έναν ανώτερο βαθμό συνειδητοποίησης. Σε μια τέτοια δυναμική διαδικασία συμμετοχής και διαμόρφωσης της καινούριας γνώσης ο πολίτης δεν φαίνεται διατεθειμένος να εμπλακεί. Οι πληροφορίες παραμένουν πληροφορίες που απλά τον κατακλύζουν. Το αντιφατικό σχήμα του υπερπληροφορημένου και συνάμα ανενημέρωτου πολίτη είναι αυτό με το οποίο πορευόμαστε στις μέρες μας. Η ενημέρωση είναι σαν μια πυραμίδα. Έχει διευρυμένη βάση  σε επίπεδο πληροφοριών και ανθρώπων και μια κορυφή στην οποία αναρριχώνται λίγοι και επίμονοι!
-2-  
Ας πάρουμε παράδειγμα τον χώρο του ποδοσφαίρου. Το λαοφιλές άθλημα έχει εξασφαλισμένο ένα μεγάλο ποσοστό ανθρώπων που ενημερώνονται καθημερινά από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Ο εκπληκτικά μεγάλος αριθμός κυκλοφορίας αθλητικών εφημερίδων, οι ραδιοφωνικοί σταθμοί με αποκλειστική ενασχόληση πάνω στο ποδόσφαιρο, οι πολλές τηλεοπτικές εκπομπές με ανάλογο περιεχόμενο, το πλήθος των πληροφοριών στο διαδίκτυο, όλα μαρτυρούν το μεγάλο ενδιαφέρον των ποδοσφαιρόφιλων και κανείς δεν μπορεί να ισχυριστεί ότι όλος αυτός ο κόσμος είναι ανενημέρωτος. Ωστόσο, αν δούμε τα ποδοσφαιρικά πρωταθλήματα στις διάφορες κατηγορίες και με δεδομένη την διαρκή ενημέρωση και ενεργητική συμμετοχή των φιλάθλων, διαπιστώνουμε πως δεν έχουμε απαλλαχτεί από διεφθαρμένους παραγοντίσκους που κινούν παρασκηνιακά τα νήματα και κάνουν τον κόσμο δύσπιστο και το πρωτάθλημα αναξιόπιστο! Μήπως ,τελικά, η περισσότερη ενημέρωση αφήνει τα πράγματα να κυλάνε στους "γνώριμους ρυθμούς" ή επιφέρει αλλαγές ανεπαίσθητες που δίνουν αποτελέσματα σε βάθος χρόνου;

Σάββατο, Μαΐου 04, 2013

ΑΚΟΛΟΥΘΕΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Στην τηλεοπτική διαφήμιση, ο μικρότερος αδερφός βρίσκει την αδερφή του να χαριεντίζεται με τον φίλο της στον διάδρομο ενός καταστήματος με ηλεκτρονικά είδη. Η αδελφή του τον αντιλαμβάνεται και από εκεί και πέρα ξεκινάει η  αγωνιώδη προσπάθειά της να αποσιωπηθεί το γεγονός από τους γονείς της. Ο μικρότερος αδελφός της δεν μοιάζει διατεθειμένος να σωπάσει. Γύρω του υπάρχουν ωραία αξεσουάρ και ηλεκτρονικά είδη τα οποία θα επιθυμούσε να έχει αποκτήσει. Την σιωπή του είναι αποφασισμένος να την μοσχοπουλήσει. Η αδελφή του καταλαβαίνει τις προθέσεις του και τού προτείνει κάρτα μνήμης και φορτιστή αυτοκινήτου χωρίς ωστόσο να τον μεταπείσει. Ο ωμός εκβιασμός βρίσκεται σε πλήρη ανάπτυξη και ο μικρός αδερφός πρέπει να πετύχει το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα. Οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται! Η αδελφή του τον εκλιπαρεί κάνοντας προσφορές. Μία από αυτές, ακουστικά και ηχεία για το smartphone, γίνεται αποδεκτή. Η κοπέλα δείχνει στιγμιαία να ανακουφίζεται από το άγχος να ειπωθούν "όλα στον μπαμπά". Μόνο που τα βάσανά της δεν έχουν τέλος! Ο αδελφός της βρίσκεται σε ένα καταναλωτικό περιβάλλον στο οποίο είναι ιδιαίτερα επιρρεπής. Η ικανοποίηση της πρώτης επιθυμίας οδηγεί σε μια δεύτερη επιθυμία, ένα tablet στην προκειμένη περίπτωση. Η κοπέλα θυμώνει από την αθέτηση της συμφωνίας και ο αδελφός της ξαναρχίζει τις απειλές! Αυτήν την φορά αν δεν πάρει tablet  θα ανοίξει το στόμα του και θα μιλήσει όχι στον μπαμπά αλλά στην μαμά.

Η διαφήμιση πέρα από την απόλυτη φυσικότητα των παιδιών, μας δείχνει τον τρόπο με τον οποίο συνυφαίνεται το δίκτυο των σχέσεων που αναπτύσσονται μέσα σε ένα ιεραρχικά δομημένο περιβάλλον εξουσίας. Κανονικά, λίγο πριν την προβολή της συγκεκριμένης διαφήμισης θα έπρεπε να υπάρχει το προειδοποιητικό σήμα που θα ενημέρωνε τον τηλεθεατή πως "ακολουθεί πολιτική διαφήμιση"...    

Παρασκευή, Μαΐου 03, 2013

ΕΘΝΙΚΗ ΕΞΥΠΝΑΔΑΣ ΓΕΙΑ ΣΟΥ!

Με αφορμή την πώληση του ΟΠΑΠ σε επενδυτικό όμιλο και την οριστική απαγκίστρωση (μου αρέσει αυτή η λέξη που, όπως διαβάζω στην βικιπαίδεια, χρησιμοποιείται εκτενώς στην στρατιωτική ορολογία!) του δημοσίου, ο πρόεδρος του ΤΑΙΠΕΔ μιλάει στην εκπομπή της κ.Τσαπανίδου  και προπαγανδίζει με ιδιαίτερο φανατισμό τις ιδιωτικοποιήσεις. Προηγουμένως, φροντίζει να μιλήσει για αργόμισθους, τεμπέληδες και διεφθαρμένους εργαζόμενους στον δημόσιο τομέα. Φυσικά, δεν τους βάζει όλους στο ίδιο τσουβάλι και σπεύδει να εξαιρέσει τους ευσυνείδητους υπαλλήλους. Ο ιος της γενίκευσης (Ευγένιος Αρανίτσης),βλέπετε, παραμονεύει σε κάθε στιγμή του δημόσιου διαλόγου και δεν είναι καιρός για τέτοια! Για να πείσει ο πρόεδρος για την αναγκαιότητα των ιδιωτικοποιήσεων μιλάει για "πολλαπλάσια κέρδη" που θα αποκομίσει ο εξαθλιωμένος λαός. Αναφέρει τα "χορταριασμένα και εγκαταλελειμμένα ακίνητα του δημοσίου" που πρέπει κάποια στιγμή να τα εκμεταλλευτούμε, παραχωρώντας και νοικιάζοντάς τα σε όλους αυτούς που ενδιαφέρονται να επενδύσουν. Στη συζήτηση παρεμβαίνει και ο δημοσιογράφος της Εφημερίδας των Συντακτών Τάσος Παππάς που ρωτάει αν αυτοί που αγόρασαν τον ΟΠΑΠ έχουν δεσμευτεί σε συγκεκριμένο αριθμό θέσεων εργασίας. Ο πρόεδρος απαντά αρνητικά και συνεχίζει: "Να ξέρετε ότι οι ιδιωτικοποιήσεις σημαίνουν ανάπτυξη και όχι συρρίκνωση". Στην συνέχεια, ο δημοσιογράφος επανέρχεται λέγοντας "Μήπως θέλετε να σας απαριθμήσω εκατό ιδιώτες επιχειρηματίες που έχουν αφήσει απλήρωτους τους εργαζόμενους αλλά έχουν διατηρήσει άθικτα τα περιουσιακά τους στοιχεία;". Ο πρόεδρος δεν μπορεί να το αμφισβητήσει και αναφωνεί "Ασφαλώς και υπάρχουν και κακοί επιχειρηματίες αλλά εδώ είναι ο ελεγκτικός και ρυθμιστικός ρόλος του κράτους που θα επεμβαίνει και θα επιβάλλει τους δικούς του όρους". Ο πρόεδρος μιλάει ακόμη για "παραπληροφορημένες κοινωνίες που στέκονται εμπόδιο σε κάθε αναπτυξιακή πορεία" και μας προτρέπει να ξαναζωντανέψουμε την "εθνική μας εξυπνάδα"...
     

Πέμπτη, Μαΐου 02, 2013

ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΙΜΗ ΤΩΝ ΣΚΥΛΩΝ

Ένας εύσωμος κύριος περπατάει κατά μήκος του μονοπατιού. Δείχνει περιπατητή που θέλει να εξασφαλίσει ένα σταθερό ρυθμό στο περπάτημά του. Από τον κύριο προπορεύονται δύο κυρίες με ισάριθμα σκυλάκια που τον εμποδίζουν να προχωρήσει. Ο κύριος δυσανασχετεί και απευθύνεται στις κυρίες με ερώτηση για την οποία έχει έτοιμη και την απάντηση:"Τι νομίζετε πως είναι τα σκυλιά; Σκατομηχανές είναι"! Οι κυρίες βλέποντας τον ευέξαπτο κύριο δεν θέλουν να δώσουν συνέχεια. Καθώς απομακρύνεται, οι δύο γυναίκες σχολιάζουν χαμηλόφωνα την αγενή συμπεριφορά του.

Σε ένα άλλο σημείο της διαδρομής, μια γυναίκα έχει ένα σκύλο που τον έχει δεμένο με εκείνα τα λουριά που επιμηκύνονται. Το λουρί καλύπτει ένα μεγάλο μέρος από το πλάτος του μονοπατιού και αναγκάζει τον πεζοπόρο να κόψει τον ρυθμό του και να παρακάμψει. Ο περιπατητής την επιπλήττει!

Παραπέρα, γίνομαι αυτόπτης μάρτυρας δύο σκύλων που έχουν ξεφύγει από τον έλεγχο των συνοδών  τους και αρχίζουν την μονομαχία. Οι συνοδοί παλεύουν να διαχωρίσουν τα σκυλιά. Ο ένας κρατάει έν στειλιάρι και εξοργισμένος απευθύνεται στον άλλον λέγοντας, "Γιατί δεν έχει αλυσίδες το κοπρόσκυλο;" Ο άλλος τον κοιτάει με θυμό και πικρία και δεν αργεί να ξεκινήσει μια έντονη λογομαχία που γρήγορα σταματάει.

Οι διαπληκτισμοί των ανθρώπων έπονται ή προηγούνται των σκυλοκαβγάδων;